Labels

(Foto: VRT)

Vooraleer u zich nog eens op de Vlaamse wegen begeeft, denkt u beter twee keer na. Na vijftien jaar van aanhoudende dalingen vielen er vorig jaar 16 doden meer in het verkeer dan in 2013. Terwijl Vlaanderen tegen 2050 streeft naar 0 dodelijke slachtoffers. Tijd om alle zeilen bij te zetten, beseft ook Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA). "Dit zijn gitzwarte cijfers. 2014 is een echt rampjaar." (18 maart '15)

Vooraleer u zich nog eens op de Vlaamse wegen begeeft, denkt u beter twee keer na. Na vijftien jaar van aanhoudende dalingen vielen er vorig jaar 16 doden meer in het verkeer dan in 2013. In 2014 eisten de Vlaamse wegen dus 400 levens, en dat terwijl volgens het meest recente Vlaams Verkeersveiligheidsplan uit 2008 er in 2015 maximaal 250 verkeersdoden mochten vallen. Tegen 2050 streeft Vlaanderen zelfs naar 0 dodelijke slachtoffers. Tijd om alle zeilen bij te zetten, beseft ook Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA). "Dit zijn gitzwarte cijfers. 2014 is een echt rampjaar."

Van waar komt die plotse stijging? Is dat toeval, of is er iets structureels veranderd op de Vlaamse wegen?
WEYTS: "Ik denk niet dat het toevallig is. Ongetwijfeld zal men wel vanalles verzinnen om die stijging te verklaren - zoals het excuus dat mensen nu meer met de auto rijden dan vroeger - maar dan vergeet men wel dat auto's ondertussen ook veiliger geworden zijn dan 20 jaar geleden. Ik denk dat we op vlak van ordehandhaving het laaghangend fruit intussen wel geplukt hebben. Het probleem dat nu nog overblijft, lijkt er op te wijzen dat de verkeersmentaliteit nog altijd niet goed zit in Vlaanderen. Dat maakt dit een kantelmoment: ofwel trekken we het ons niet aan en laten we betijen, ofwel nemen we structurele maatregelen."

Als voornaamste structurele maatregel legt u nu het rijbewijs met punten op tafel. Gaat het niet te lang duren vooraleer dat soort maatregel een effect oplevert?
WEYTS: "Studies uit het buitenland wijzen erop dat op korte termijn een daling van het aantal doden met 20 procent tot de mogelijkheden behoort. Er treedt namelijk onmiddellijk een mentaliteitswijziging op. In Vlaanderen alleen al betekent dat 80 doden minder. Ik vraag u: als je het niet doet voor 80 levens, voor hoeveel doe je het dan wel?"

U wil ook extra inzetten op ordehandhaving. U trok de boetes voor recidivisten onlangs nog op, en wil extra inzetten op trajectcontroles…
WEYTS: (pikt in) "Op vlak van trajectcontrole zijn de resultaten verbluffend. Op de E40 heeft het geleid tot een daling van het aantal letselongevallen (waarbij doden of gewonden vallen, red.) naar nul. Terwijl we de jaren voordien rond de 50 zaten. Het aantal snelheidsovertredingen nam zelfs af met 70%. Dat is toch fantastisch? Bovendien blijkt het draagvlak bij de burgers veel groter: een trajectcontrole voelt eerlijker aan dan een flitspaal, want dat laatste is toch vooral een momentopname."

Die ordehandhaving zou zich misschien ook meer kunnen toespitsen op ongevallen met vrachtwagens. Daar steeg het aantal doden met 50%. Intussen wordt het inhaalverbod bij regenweer nog steeds hardnekkig genegeerd, en is het zoeken naar signalisatie.
WEYTS: "Wie denkt dat het ligt aan onwetendheid van de chauffeurs over het inhaalverbod, maakt zichzelf iets wijs. Het probleem is dat je dat inhaalverbod enkel met opgedreven controles kan afdwingen."

Waarom gebeurt dat dan niet? In december meldde het Agentschap Wegen en Verkeer nog dat er op een tiental plaatsen in Vlaanderen een camerasysteem geïnstalleerd is - alleen wordt het niet gebruikt.
WEYTS: "Ik snap natuurlijk dat het moeilijk is voor de ordediensten. Je moet de beelden van die camera's stuk voor stuk gaan ontleden, want zo'n inhaalmanoeuvre kan natuurlijk altijd een andere reden hebben. Dus moet je bijna iemand fulltime in dienst hebben om die beelden te bekijken. Helaas heeft de politie daar geen manschappen voor. Maar ik wil wel onderzoeken hoe we dat systeem kunnen optimaliseren."

De Europese veiligheidsinstantie ETCS raadde begin maar nog aan om in te zetten op wagentechnologie. Verplichte gordelverklikkers, snelheidsbegrenzers, rijstrookassistentie… Wordt daarover gepraat met de sector?
WEYTS: "Ik wil wel, die technologie kan niet alles oplossen. Het zal nog jaren duren eer alle wagens en het wegennet met de vereiste technologie zijn uitgerust. En om het eufemistisch te zeggen: niet alle constructeurs staan daarvoor te springen."

Het lugubere voordeel is wel dat nieuws als dit misschien een kans creëert om door te zetten met wetgeving en effectief iets te veranderen.
WEYTS: "Daar zit iets in. Toen ik in het parlement over die mobiele trajectcontroles begon, was er ook scepsis, omdat het een nieuw instrument was. Maar het is tijd om ook eens het voortouw te nemen, in plaats van altijd achteraan het peloton te bengelen. Want als we nu geen doorbraak forceren, wanneer gaan we het dan wel doen?"