nootvandeleu

(Foto: Vanmol.net)

REACTIES // Wordt de Vlaamse jeugd almaar rechtser? // "Links heeft te vaak gefaald"

"Wie jong is en niet links heeft geen hart," maakte de voormalige Britse premier Winston Churchill zich ooit sterk. Om er meteen aan toe te voegen: "maar wie oud is en niet rechts heeft geen verstand." De Vlaamse jeugd lijkt die leuze echter steeds meer aan zijn laars te lappen. "Vooral als het om economische thema's gaat, blijken jongeren er een centrumrechtse opvatting op na te houden," weet Pol Van den Driessche (N-VA).

"Wie jong is en niet links heeft geen hart," maakte de voormalige Britse premier Winston Churchill zich ooit sterk. Om er meteen aan toe te voegen: "maar wie oud is en niet rechts heeft geen verstand." De Vlaamse jeugd lijkt die leuze echter steeds meer aan zijn laars te lappen. Nieuw onderzoek van de KU Leuven wijst namelijk uit dat Vlaamse jongeren niet hoog oplopen met de multiculturele samenleving: liefst 1 op 4 jongeren acht migranten "onbetrouwbaar."

Bovendien wees eerder onderzoek van diezelfde universiteit al uit dat 16-jarigen liever op rechtse partijen als N-VA (28%) en CD&V (25%) zouden stemmen dan op het linkse SP.A (8%). Is de ruk naar rechts nu ook bij de jeugd ingezet?

"Die stelling van Churchill lijkt me alleszins voorbijgestreefd," zegt West-Vlaams N-VA-lijstduwer Pol Van Den Driessche. "Ik kom regelmatig op schooldebatten, en wanneer men daar ter afsluiting peilt naar de populariteit van de aanwezige partijen, valt me vaak op hoe goed dat uitdraait voor N-VA en Open VLD. Vooral als het om economische thema's gaat, blijken jongeren er een centrumrechtse opvatting op na te houden."

Zijn jongeren nu ook bezig met andere thema's dan vroeger?

VAN DEN DRIESSCHE: "Toen ik in de jaren '70 nog studeerde, stelde ik me geen vragen over mijn pensioen. Maar dat blijkt voor de scholieren van nu soms een veel belangrijker thema dan pakweg klimaat, of de onderdrukking van Tibetanen door de Chinezen. Ik vrees dat je ze daarvoor nu moeilijker op straat krijgt." (lacht)

   "Ook in de jaren '90, toen ik als journalist zelf schooldebatten ging modereren, merkte ik duidelijke linkse sympathieën bij het publiek. Als je toen wat rechts- of communautair getinte vragen stelde, werd je al gauw weggelachen. Dat is nu wel anders. Maar waaraan dat precies ligt, moet u aan een socioloog vragen."

Hallo, VUB-sociologieprofessor Mark Elchardus?

MARK ELCHARDUS: "Ik heb alleszins ook de indruk dat het politieke zwaartepunt in de laatste 15 jaar toch verschoven is van links naar rechts. Maar dat is niet enkel bij de jongeren zo: de hele samenleving is rechtser geworden. Niet lang geleden kon men de linkse partijen nog optellen en kwam men dicht in de buurt van de helft van het kiespubliek. Daar zitten we op dit moment ver van verwijderd."

Dat blijkt: 1 op 4 jongeren heeft het linkse ideaal van de multiculturele samenleving blijkbaar opgegeven.

VAN DEN DRIESSCHE: "Dat verbaast mij wel. In steeds meer klassen duiken perfect geïntegreerde nieuwe Vlamingen op. Ik zou dan ook denken dat die angst voor het onbekende net wegebt."

ELCHARDUS: "Ach, die cijfers zijn al dertig jaar min of meer stabiel. Bovendien blijken jongeren nog altijd toleranter dan oudere Vlamingen: daar is driekwart sceptisch tegenover moslims.

Wat is er dan gebeurd met het klassieke beeld van de idealistische, linkse jongere?

ELCHARDUS: "In tegenstelling tot wat men vaak denkt, zijn jongeren net erg conform aan de samenleving. Hun opinies wijken niet zo sterk af van die van de rest van de bevolking: ze zijn er eerder een scherpere voorstelling van. Met andere woorden: hoe meer volwassenen naar N-VA stromen, hoe groter de kans dat die jongeren dat ook doen."

Zijn die jongeren dan allemaal individualisten geworden?

VAN DEN DRIESSCHE: "Ik denk dat de meesten nog altijd achter het principe staan dat de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. Maar men begrijpt kennelijk ook dat als je die lasten te zwaar maakt, zelfs het sterkste boerenpaard door de knieën kan zakken."

ELCHARDUS: "In mijn onderzoek zie ik niets dat erop wijst dat we naar een samenleving van egoïsten aan het evolueren zijn. Maar ik denk dat we ook moeten vaststellen dat links op een aantal belangrijke punten heeft gefaald in de ogen van de mensen. Zo geeft een vierde van de jongeren vandaag duidelijk te kennen dat ze moeite hebben met moslims, maar heb je daar ooit al een linkse partij iets over horen zeggen? Ik dacht het niet. Waarom zouden jongeren dan naar zo'n partij gaan?"

VAN DEN DRIESSCHE: "Je voelt dat de klassieke partijen niet bepaald consequent zijn geweest, en dat dat mensen dwars zit. De SP.A wil zich nu bijvoorbeeld profileren als 'uw gezondheidszorg', maar mensen denken 'ja ja, het zal wel.' Terwijl dat nochtans ooit hun sterkste thema was. En ik denk niet dat ze die perceptie op 50 dagen voor de verkiezingen nog kunnen keren."