 |
| (Foto: Tom Verbrugghen) |
Als Zuhal Demir (N-VA) en Meryame Kitir (SP.A)
in het federale parlement in de clinch gaan, gaan alle Wetstraatjournalisten
aan het likkebaarden. De arbeidsmarktspecialistes beheersen hun dossiers tot in
de puntjes, maar hun politieke visies verhouden zich als water tot vuur. En dat
levert altijd stomende debatten op. "Waar gaan we dat schrijven, ze geeft
een socialist gelijk!" "Maar alleen maar in deze context hé!"
Ook na twee uur interview is het nog niet helemaal duidelijk of de federale Kamerleden Zuhal Demir (34) en Meryame Kitir (33) nu meer gemeen dan verschillend hebben. Beide arbeidsmarktspecialistes zijn mijnwerkersdochters, maar terwijl Demir via een carrière in de advocatuur in het parlement belandde, combineert Kitir haar functie als volksvertegenwoordiger om de twee weken nog met een shift in de Genkse Fordfabriek.
Ideologisch staan ze regelmatig met scherpgeslepen messen tegenover mekaar, maar evengoed giechelen ze het volgende moment als hartsvriendinnen. Zelfs hun persoonlijkheden verschillen dag en nacht: terwijl Kitir indruk maakte met haar ingetogen en tot tranen toe bewogen interventie in het parlement na de aankondiging de sluiting van haar Fordfabriek, staat Demir regelmatig te briesen op het spreekgestoelte. Zelfs de pandakwestie, die zij aan het licht bracht, krijgt haar in alle staten.
"Het gaat mij niet zozeer om die panda's, maar om de economische belangen
die ermee gepaard gaan, en de hele diplomatie die erachter schuil
gaat," fulmineert Demir. "De Zoo van Antwerpen probeert al jaren
reuzenpanda's naar 't Stad te brengen, maar het is hen nooit gelukt. Tot ze
plots vaststellen dat Elio Di Rupo de zaak al had beklonken voor de Bergense
zoo Pairi Daiza! Dan is het toch normaal dat ik daar als Antwerps Kamerlid
vragen bij stel?" Kitir glimlacht minzaam: "Dat pandaverhaal laat ik
volledig aan jou over, Zuhal. Ik heb het liever over jobs."
Van jobs gesproken: SP.A belooft na de
verkiezingen 45.000 nieuwe banen te scheppen, CD&V en Open VLD houden het
respectievelijk op 30.000 en 100.000. Wat belooft N-VA?
DEMIR: "Wij kiezen bewust om daar geen getal op te plakken. We focussen
liever op de maatregelen die we moeten nemen om een gunstig ondernemingsklimaat
te creëren en zo veel mogelijk mensen aan het werk te zetten. Want het zijn de
bedrijven in de private sector die jobs moeten creëren, niet de overheid. Al
lijkt niet iedereen dat te beseffen: de jobaangroei tussen 2007 en 2012
gebeurde voor 96% in door de overheid gesubsidieerde diensten. Dat is niet de
juiste manier."
Ha, dáár wil de SP.A haar 45.000 jobs halen?
KITIR: "Toch niet: ondernemerschap moet je aan de ondernemers overlaten.
Met de federale regering proberen wij dat gemakkelijker te maken: daarom hebben
we nu al voor 800 miljoen lastenverlagingen doorgevoerd. Daar doen we de
komende jaren nog eens 450 miljoen euro bij. Of dat voldoende zal zijn, weten
we nog niet…"
DEMIR: (onderbreekt) "Dat weten we wel, hé. Als je kijkt naar wat de
Europese Commissie voorschrijft is dit een druppel op een hete plaat. Je hebt
nood aan structurele loonlastenverlagingen."
KITIR: "Maar die lastenverlagingen zijn structurele maatregelen!
Bovendien hangen we ook af van de economie: die moet vanzelf terug
aansterken."
Hopen op de onzichtbare hand van de economie.
Tricky, voor een socialist.
KITIR: "Het is meer dan alleen hoop: het Planbureau voorspelt groei.
Daarnaast is het ook belangrijk om mensen naar de juiste jobs te begeleiden. En
als ik kijk naar hoe sommige Ford-arbeiders vruchteloos op zoek zijn naar ander
werk, denk ik dat aan die begeleiding nog heel wat kan veranderen."
Bye Bye Uitkering
Als het dan toch meer is dan een druppel op een
hete plaat: zou deze lastenverlaging een bedrijf als Ford wel hier kunnen
houden?
KITIR: (nadrukkelijk) "Ford is hier niet weggegaan omwille van de
loonkost. De werknemers hebben er alles aan gedaan om de fabriek hier te
houden: ze hebben er zelfs 12 procent van hun loon voor ingeleverd. De
arbeiders in België waren gewoon het makkelijkst te ontslaan, dát heeft ons
voor een groot stuk de das om gedaan. Daarom ben ik blij dat Monica De Coninck
(SP.A-minister van Werk, red.) het eenheidsstatuut voor arbeiders en bedienden
heeft gerealiseerd. Daardoor staan arbeiders nu een stuk sterker als ze met een
multinational moeten onderhandelen."
DEMIR: "Die loonkost heeft wel degelijk meegespeeld, Meryame. Daarom
zijn de maatregelen van de regering veel te mager. De volgende regering moét
verder gaan met structurele lastenverlagingen. In vergelijking met Nederland en Duitsland is onze
loonkost gewoon te hoog. Niet dat we plots moeten concurreren met
Oost-Europa, maar je leeft ook niet op een eiland."
Volgens u blijven bedrijven in de huidige
omstandigheden vertrekken?
DEMIR: "Ik vrees van wel."
KITIR: "Sorry, maar daar kan ik het echt niet mee eens zijn. Dankzij
deze regering krijgt een werkgever per kwartaal 1000 euro korting om jongeren
in dienst te nemen. Jij mag dat misschien een peulschil vinden, Zuhal, maar de
ondernemers waar ik mee praat vinden dat wel de moeite waard."
"Ik zie het rooskleuriger: we zijn samen met
Duitsland het enige land dat er in geslaagd is om het bruto binnenlands product
te doen stijgen. Het enige! En Duitsland groeide alleen maar door hun fameuze
mini-jobs. Dat heeft ook zijn nadelen: volgens de OESO is het armoederisico in
Duitsland nu met 15% gestegen. Op lange termijn zullen zij dat moeten bekopen,
terwijl wij met deze regering net de koopkracht van de mensen zoveel mogelijk
gevrijwaard hebben."
Als we groeien, moet deze regering toch iéts goed
doen, mevrouw Demir?
DEMIR: "Ik zie die groei niet, hoor. Wat ik wel weet, is dat er sinds
het aantreden van de regering-Di Rupo 11.000 werklozen bijgekomen zijn. De
werkloosheidsgraad is nu de hoogste sinds 1998. Voor mij is dat niet oké."
KITIR: "Voor de duidelijkheid: ik heb niet gezegd dat wij die werklozen
wel oké vinden. Iedere werknemer die zijn job verliest is er één te veel."
DEMIR: (onverstoorbaar) "Ook het aantal faillissementen blijft records
breken. En we hebben nog nooit zo weinig startende ondernemers gehad als de
afgelopen jaren. De economische crisis zit daar wel voor iets tussen, maar het
is wel aan politici om aan de kar te trekken. En die loonkloof mag je echt niet
ontkennen, Meryame. Erkenning is de eerste stap naar de oplossing."
KITIR: "Iedereen erkent die loonhandicap, maar er is ook een keerzijde
aan de medaille. Paul De Grauwe (professor economie en ex-VLD-senator, red.)
vergelijkt ons met de Scandinavische landen: een hoge loonkost, maar ook een
hoge sociale welvaart. Dat wil niet zeggen dat we niets aan die hoge loonkost
moeten doen, maar je moet er wel voorzichtig mee omspringen."
Om die loonlastenverlaging te financieren wil N-VA
de werkloosheidsuitkeringen beperken in de tijd. Na twee jaar droogt de bron
op.
DEMIR: "Inderdaad, met nog een jaar activeringsuitkering erbij. En dat
vrijgekomen geld gebruik je niet alleen voor een lastenverlaging, maar ook om
werklozen beter te begeleiden naar een opleiding of een stage."
En daarmee is alles opgelost? Voor het Eén-programma
Ooit Komt Het Goed verstuurden 4 jongeren 723 sollicitatiebrieven, maar ze
werden amper 2 keer uitgenodigd voor een gesprek. Dat toont waar het schoentje
knelt: de jobs liggen niet voor het rapen.
DEMIR: "Een werkgever moet natuurlijk eerst goesting hebben om mensen
aan te werven. En dan zit je daar, met die hoge loonkost."
KITIR: (zucht) "De werkloosheidsuitkeringen in de tijd beperken, Zuhal…
Sorry, ik geloof echt niet in dat verhaal."
DEMIR: "Maar Meryame, alle andere Europese landen doen dat! Ik begrijp
echt niet dat de socialisten dat zo'n asociale maatregel vinden. We zijn het
enige land van Europa dat met zo'n systeem van onbeperkte
werkloosheidsuitkeringen werkt. En nergens zijn er zo veel werklozen als in
België. Dan moet daar toch wel ergens een verband tussen zijn?"
KITIR: "De rest van Europa mag hun systeem gerust houden. Wij hebben
het onze. Jij doet alsof werklozen gewoonweg geen inspanningen willen doen.
Maar iedere werkloze in België wordt opgevolgd door de RVA. En wie onvoldoende
inspanningen levert, wordt sowieso al geschorst."
DEMIR: (verontwaardigd) "Vorige week meldden de kranten nog dat amper
0,3 procent van de werklozen wordt geschorst! Sorry, dat is gewoon te weinig.
De RVA schiet te laat in actie."
KITIR: "Door uitkeringen meteen af te nemen als die jobjacht niet vlot
verloopt, help je werklozen ook niet. Ik bekijk het praktisch: als Ford sluit,
krijgt Limburg er 10.000 werklozen bij. Wel, wij zijn niet in staat om op 2
jaar tijd 10.000 jobs bij te creëren. Daar moeten we eerlijk in zijn."
DEMIR: "Ze zijn
altijd welkom in Antwerpen!"
KITIR: "Met ons lamentabele openbaar vervoer? Dat wil ik nog wel eens
zien gebeuren. Dus zeg mij maar eens: wat zeg je tegen die mensen als ze na 2
jaar nog geen job gevonden hebben? Het is je eigen dikke schuld, dus nemen we
uw uitkering af? Hebben we de mensen dan begeleid naar een job? In Genk maakt
iedereen zich daar zorgen voer. En terecht: we weten al anderhalf jaar dat de
Ford-fabriek gaat sluiten. En nu pas zijn we bezig met nieuwe investeerders
zoeken. Zo komen we er niet."
DEMIR: "En wat dan met die 37.000 openstaande vacatures bij de
VDAB?"
KITIR: "Maar allez, Zuhal. Dat zijn geen 37.000 échte vacatures. Als de
VDAB in Maasmechelen en Antwerpen dezelfde vacature voor heftruckchauffeur
binnenkrijgt, worden die als twee vacatures geteld. Terwijl er eigenlijk maar
één job is. Dat systeem is gewoon niet goed afgestemd."
U heeft het laten uitrekenen voor Limburg, mevrouw
Kitir: als werklozen na twee jaar bij het OCMW terechtkomen, zou dat de Limburgse
OCMW's jaarlijks 74 miljoen euro extra kosten.
KITIR: "En de OCMW's zitten nu al op zwart zaad. Gemeente na gemeente
heeft zwaar moeten besparen - er zijn zelfs mensen ontslaan omdat er geen
financiële middelen meer waren. En dan zouden we ze nog eens extra op kosten
gaan jagen?"
DEMIR: "Maar jij gaat er te gemakkelijk van uit dat die werklozen
allemaal bij de OCMW's terechtkomen!"
KITIR: "En jij gaat er te gemakkelijk van uit dat ze allemaal wel een
job zullen vinden."
De fout van Elio
Die werkloosheidsuitkering lijkt voor beide
partijen een breekpunt. Dan is het al beklonken: N-VA en SP.A raken simpelweg
niet samen in een regering.
KITIR: "In de aanloop naar de verkiezingen moet elke partij natuurlijk
zijn ideologie duidelijk uitleggen. Maar vooraleer we over regeringen beginnen
praten, zouden we beter de keuze van de kiezer afwachten."
DEMIR: "En voor ons gaat die keuze tussen ons N-VA-model, en het failliete socialistische
systeem dat al jarenlang bestaat, met als enig resultaat dat we helemaal
achteraan bengelen op de Europese ranglijsten als het over werkzaamheid gaat. Bovendien zijn de armoedecijfers
nog nooit zo hoog geweest. En dan zeg ik: ander en beter."
Uw beide voorzitters, Bruno Tobback en Bart De
Wever, lijken er alvast heilig van overtuigd dat de andere partijen hen 'er
willen afrijden.'
DEMIR: "Deze federale regering heeft dat bij monde van Elio Di Rupo ook
duidelijk gezegd: laat ons de Vlaamse regeringspartijen iets gunnen, want ze
moeten goed scoren om de N-VA klein te houden. Maar ik vind het heel gevaarlijk
om in een democratie met veto's te beginnen goochelen. Als de kiezer zich
uitspreekt voor de inhoudelijke lijnen van het N-VA-programma, denk ik dat je
in een democratie niet anders kan dan met ons in zee te gaan."
KITIR: "Maar er is geen enkel veto geweest tegen de N-VA! Trouwens,
jullie stellen ook een veto tegen de PS, dus jullie doen net hetzelfde. Dat
klopt toch niet?"
DEMIR: "Neen, wij zeggen: liefst zonder de PS."
KITIR: "Ja ja, en tegen de verkiezingen zal het misschien nog mét de PS
zijn."
Over veto's gesproken: Gents burgemeester Daniël
Termont (SP.A), liet onlangs optekenen dat hij 'zijn koffers zou pakken als de
N-VA de meerderheid haalt.' Hebt u hetzelfde plan, mevrouw Kitir?
KITIR: "Als ik sommige N-VA-voorstellen hoor, zoals over de
werkloosheidsuitkering, moet ik toch ook fronsen. De N-VA wijst steeds met de
vinger: jij bent werkloos, jij moet werk zoeken, en als dat niet lukt, moet je
maar je eigen boontjes doppen. Daar heb ik het soms moeilijk mee. Nogmaals, we
zullen wel zien wat de verkiezingen brengen, maar…"
DEMIR: (poeslief) "Verhuizen doe je niet?"
KITIR: "Nee, dat niet! (lacht) Er mogen dan wel inhoudelijke punten
zijn waarop wij het absoluut niet kunnen vinden, maar dat is democratie:
iedereen heeft zijn mening."
Is uw partij dan zo kil als Termont ze
afschildert, mevrouw Demir?
DEMIR: "Bij ons gaat het om rechtvaardigheid. Belgen betalen haast
evenveel belastingen als Scandinaven, maar wat krijgen ze ervoor terug?
Onzekerheid over hun pensioen, magere werkloosheidsuitkeringen, en een
nauwelijks toereikende ziekteverzekering. Dat liep de afgelopen decennia
allemaal mis."
KITIR: (droog) "Laat ons alsjeblief het verhaal volledig brengen. De
belastingen zijn hoog en de pensioenen zijn laag, dat klopt. Maar we hebben ook
goed onderwijs dat we moeten financieren, een goed wegennet…"
DEMIR: (valt uit de lucht) "Excuseer? Goeie wegen?"
KITIR: "Ben je al eens in het buitenland geweest, Zuhal? Het valt hier
goed mee, hoor. Alles kan natuurlijk beter, maar je kan niet zeggen dat de
overheid geen tegenprestatie levert voor de belastingen."
DEMIR: "Als we kijken naar uw socialistisch systeem dat al een
kwarteeuw mee bestuurt, is het toch maar een mager beestje. De armoede en
werkloosheid zijn nog nooit zo hoog geweest. Is dat dan sociaal? Ik dacht het
niet, hé. Oei, ik zie haar al met haar ogen rollen." (lacht)
De hele campagne lijkt wel rond het duel PS-N-VA
te draaien. Toont dat de irrelevantie van SP.A aan?
KITIR: "De SP.A heeft wel degelijk een eigen profiel, net zoals je MR
en Open VLD niet over één kam kan scheren. Maar dat is de strategie van N-VA:
vanaf dag 1 de schuld op Elio Di Rupo steken. Zo is het natuurlijk
gemakkelijk."
Bent u zeker dat er geen probleem is? Er dreigt
wel een kleine leegloop: Patrick Janssens, Bruno Tuybens, Bert Anciaux, Dalila
Douifi, Chokri Mahassine… Ze geven er binnenkort allemaal de brui aan.
KITIR: "Bij de lijstvorming heb je altijd mensen die afvallen, om welke
reden dan ook. Maar er zijn genoeg mensen die geëngageerd blijven voor dat sociaal
gedachtegoed: Johan Vande Lanotte, Monica De Coninck, ikzelf… Nu misschien meer
dan ooit."
Het is alleszins een schril contrast met N-VA, dat
verdrinkt in de nieuwe leden.
KITIR: "Ach, elke partij heeft dat gekend. Als je scoort in de
peilingen, trek je gemakkelijker mensen aan. Dat hebben wij ook meegemaakt met
Steve Stevaert, en de VLD met Guy Verhofstadt. Dat zal ook stagneren op een
bepaald moment."
Hoe verrast was u met de toevoeging van voormalig
NMBS-CEO Marc Descheemaecker aan de N-VA-lijst?
DEMIR: "Het was
voor iedereen een verrassing, maar als ik zijn kritiek op het socialistisch beleid hoor,
begrijp ik het wel. Hij doet het ook niet voor een mandaat - hij staat als
Europees lijstduwer niet op een verkiesbare plaats."
Is het wel koosjer om hem een week voor de
overstap in zijn boek, Dwarsligger, als 'onafhankelijke' uitgebreid op Johan
Vande Lanotte te laten schieten?
DEMIR: "Wij hadden daar niets mee te maken. Maar zijn boek was wel de
aanleiding om hem te bellen met de vraag om de lijst te duwen."
De contacten dateerden wel al van voor Nieuwjaar.
DEMIR: "Ach, contacten hebben we overal. Zelfs met Johan Vande
Lanotte." (grijnst)
KITIR: "Maar ik denk dat die nee gezegd heeft, hé? (lacht) Die timing
stuurt natuurlijk een boodschap de wereld in, maar goed, dat heb ik bij
Siegfried Bracke ook gezien. Die ging als journalist eerst nog socialistische
politici fileren, en de week erop stapte hij over naar N-VA. Is dat netjes? Dat
moeten zij zelf maar beoordelen."
Kwaad
Terug naar de arbeidsmarkt: vorige week maakte
politiek filosoof Bleri Lleshi zich in dit blad nog druk over politici die
verkondigen dat werkloze migranten 'gewoon de kansen die Vlaanderen biedt
moeten grijpen.' Dat is nochtans uw stokpaardje, mevrouw Demir.
DEMIR: "Ik hamer daar inderdaad heel hard op. Want laat ons niet
vergeten: in vergelijking met andere landen krijg je in Vlaanderen als migrant
heel veel kansen. Ik heb als mijnwerkersdochter toch Latijn-Grieks kunnen
studeren, ik ben naar de universiteit gegaan…"
KITIR: (fijntjes) "Dankzij de sociale zekerheid, hé."
DEMIR: "Inderdaad, en daar moeten we goed voor zorgen... (naar Kitir)
Met de maatregelen die N-VA voorstelt. (lacht) Natuurlijk is het niet altijd
even makkelijk voor jongeren met een migratieachtergrond. Toen ik in een witte,
katholieke school belandde, moest ik mijn naam ook twintig keer herhalen voor
mensen hem begrepen. Maar toch moet je migrantenjongeren blijven duidelijk
maken dat de kansen wel degelijk voor het grijpen liggen. Want door hen in te
peperen dat ze sowieso gediscrimineerd zullen worden, komen we ook niet
vooruit."
Wat voor kansen laten ze dan liggen?
DEMIR: "Ik kom vaak in aanraking met ouders van kinderen die het
moeilijk hebben op school. Daar speelt bijvoorbeeld vaak een taalprobleem mee.
Voormalig Onderwijsminister Frank Vandenbroucke (SP.A, red.) zei altijd dat
onderwijs drie prioriteiten had: taal, taal en taal. En in dezen moet ik hem
gelijk geven."
KITIR: (kirt) "O, waar gaan we dat schrijven? Ze geeft een socialist
gelijk!"
DEMIR: "Maar alleen in die quote, hé! (lacht) Het probleem is dat we
pas tien jaar geleden met een echt verplicht inburgeringsbeleid begonnen zijn. Terwijl de migratie
wel al vijftig jaar aan de gang is. Dat was een kapitale fout van
beleidsmakers. In Vlaanderen is men blijkbaar bang om iets te vragen aan
nieuwkomers. Maar je moet nu eenmaal eisen stellen als je wilt dat ze
participeren aan de samenleving. Taalkennis is één van die eisen. En ze moeten
geen Nederlands leren voor mij of voor Geert Bourgeois, maar voor zichzelf.
Want alles begint met taal."
KITIR: "Ik blijf toch op mijn honger zitten, Zuhal. De tweede en derde
generatie is de taal vaak wel al machtig. Dus wie grijpt die kansen volgens jou
niet? Vind jij dan dat je te weinig kansen grijpt als je van het ene interimcontract
naar het andere moet hollen? Moeten we onze ogen sluiten als 1 op 5 werkgevers
gewoon zegt dat ze geen allochtonen in dienst willen nemen? Als 40% van de
interimkantoren Turken en Marokkanen wegfilteren als hun klant daarom vraagt?
We zouden beter focussen op het wegwerken van die struikelblokken."
Dat verwijt Bleri Lleshi u ook, mevrouw Demir: u
lijkt de problemen voor migrantenjongeren niet te zien. "Als Liesbeth
Homans zegt dat ze 'gewoon de kansen moeten grijpen', kunnen we dat nog begrijpen,"
zegt hij. "Maar als Zuhal Demir zoiets zegt, doet ze de gemeenschap
pijn."
DEMIR: "Maar welk verhaal moet ik dan brengen?"
KITIR: "Als je dat soort dingen zegt, scheer je iedereen over dezelfde
kam, Zuhal. Terwijl er genoeg mensen zijn die niet aan werk geraken omdat ze
bijvoorbeeld in een slechte regio zitten. Die mensen begrijpen niet dat je
zoiets kan zeggen. Met zo'n uitspraken raak je heel de gemeenschap."
DEMIR: "Bwoaaa, de gemeenschap… Je hoort in 'de gemeenschap' ook wel
het verhaal van verantwoordelijkheid, hoor. Ik zal nooit ontkennen dat discriminatie op de werkvloer
bestaat - en dat moet aangepakt worden - maar je gaat toch niet
ontkennen dat er een heel pak mensen zijn die alle mogelijke kansen laten
liggen?"
KITIR: "Geef eens een voorbeeld? Want ik kom ook onder de mensen, en ik
zie vaak radeloze mensen die zich een ongeluk solliciteren en echt willen
werken, als straatveger, poetsvrouw, tuinman…"
DEMIR: "Dat zijn misschien individuele gevallen hé, Meryame."
KITIR: (geërgerd) "Maar wat bedoél je dan?"
DEMIR: "Ik organiseerde onlangs in mijn district een avond met de VDAB
en het Huis van het Nederlands. Alle nieuwkomers kregen een schriftelijke uitnodiging, maar ze
kwamen toch niet opdagen. Dan zijn we maar deur aan deur bij die mensen gaan
aankloppen om hen te tonen waar ze zich konden inschrijven. Ze moeten zelfs
niet naar de VDAB gaan, hé! (klopt zich op de borst) Ik heb de VDAB naar de
mensen gebracht. En wat was het resultaat? Heel weinig. Wel, dat maakt mij
triest. Kwaad, zelfs! Want zeg mij dan wat ik nog moet doen? Ik zet een stap,
maar ik verwacht van de andere kant ook een stap."
Terug naar uw land!
Is die hardere houding tegenover migranten een van
de redenen waarom u bij N-VA terechtkwam, in plaats van bij een linkse partij?
DEMIR: "Dat heeft ermee te maken, ja. Maar mijn Koerdische achtergrond
speelde daar ook een grote rol in. Ook zij streven naar een eigen land, dus ik
ben daar van nature gevoelig aan. Ik ben eigenlijk een geboren
volksnationalist. Als je dan moet kiezen tussen CD&V, Open VLD en N-VA, is
de keuze snel gemaakt."
"Maar die keuze roept blijkbaar wel vragen
op. Toen ik in 2010 voor het eerst opkwam, vroegen journalisten mij ook of ik
mij niet van partij vergist had. Het toont aan hoezeer dat hokjesdenken nog
steeds aanwezig is, ook in de media. Want de ene allochtoon is de andere niet,
hé: niet de volledige migrantengemeenschap stemt links. Net zoals niet alle
Vlamingen - spijtig genoeg - stemmen op N-VA."
KITIR: "Het blijft mij ook verbazen dat wij altijd over dit thema
aangesproken worden. Zou u het met Kamerleden Karolien Grosemans en Karin
Temmerman (respectievelijk N-VA en SP.A, red.) ook over de situatie van de
allochtonen hebben? Het is niet dat ik in de politiek gestapt ben omdat ik
enkel wil opkomen voor de Marokkaanse gemeenschap, hé."
Ze kunnen het misschien wel gebruiken: volgens
recent onderzoek vindt 1 op 4 Vlaamse jongeren migranten 'onbetrouwbaar'. En
dat terwijl we in 2014 net 50 jaar migratie vieren.
DEMIR: "Dat zegt niet veel goeds, natuurlijk. Ik vraag mij vooral af
waarom dat zo is, want de Vlaming is niet onverdraagzaam van nature. Ik kijk
naar mijn eigen ouders: die werden hier met open armen ontvangen, omdat ze naar
hier kwamen om te werken. Maar ik denk dat onze samenleving een knak kreeg door
een aantal collectieve regularisaties van asielzoekers en door de snelbelgwet,
waardoor je Belg kan worden zonder dat je een woord Nederlands moet spreken.
Nog zoiets dat je in geen enkel ander land vindt. Als je op korte tijd massaal
veel mensen gaat toelaten zonder enige voorwaarde, dan heeft dat een impact op
je samenleving."
Maakt u dezelfde analyse, mevrouw Kitir?
KITIR: "Ik zie eerder een belangrijke rol voor het populisme van
sommige partijen. Kijk naar wat Wilders doet door een oproep voor 'Minder
Marokkanen' te lanceren in Nederland. Dat blijft hangen bij veel jongeren. En
in België heeft het Vlaams Blok een heel harde campagne gevoerd tegen
migranten."
DEMIR: "Dat heeft inderdaad meegespeeld. Toen ik als kind die
Blok-folders zag met een groot vliegtuig en de slogan 'terug naar hun land': ik
was daar als kind wel van gedaan. Je krijgt het gevoel dat je helemaal niet
welkom bent."
En nu deelt u congreszalen met sommige van de
auteurs van dat 70-puntenplan: oer-VB'ers als Karim Van Overmeire stapten voor
de gemeenteraadsverkiezingen over naar N-VA.
DEMIR: "En ik ben blij dat die mensen eindelijk inzien dat dat not done
was. Ik heb met Karim ook vaak gebabbeld over mijn angst als kind, en dat heeft
bij hem ook wel de ogen geopend. En ik hoop nog steeds dat mensen die nog
altijd zo denken bij het Vlaams Belang dat ook gaan in zien, dat hun koers
tegenover migranten gewoonweg niet oké is."
KITIR: "Daar heb ik nu eens niets aan toe te voegen, zie."
DEMIR: "Al een geluk, dat we toch nog iets gemeenschappelijk
hebben!" (lacht)
