 |
| (Foto: Groen) |
Met ongebreideld enthousiasme stuitert Kristof Calvo door de Kamer. En daarbij schopt de coming man van Groen! soms wild om zich heen. Freya Van den Bossche, Melchior Wathelet, de traditionele partijen en - uiteraard - Bart De Wever: in een gesprek van een uur moeten ze er allemaal aan geloven. Behalve de windmolens. "Ik vind dat schoon om naar te kijken, ja."
Hij mag dan wel het jongste parlementslid uit de legislatuur zijn, maar Kristof Calvo (26!) wil verantwoordelijkheid opnemen. Binnen zijn partij - als covoorzitter van het recente Impulscongres hield de Mechelaar de pen vast bij het uittekenen van het nieuwe partijprogramma - maar ook met zijn partij. "Fuck de zijlijn," roept hij al enkele maanden. De regeerambities zijn duidelijk.
CALVO: "Dat is toch vanzelfsprekend? We hebben 50 pagina's stevige teksten klaar. Ik wil daar meer mee doen dan ze thuis op mijn bureau leggen. Maar we stappen niet in de regering omdat we graag een Prius met chauffeur willen. Als we volgend jaar de klassieke, grijze tripartiete moeten depanneren zonder inhoudelijk verschil te kunnen maken, passen wij ook. Het verbaast mij wel dat mensen raar opkijken als de groenen willen besturen. Die keuze werd al gemaakt door de vorige generatie."
Die werd in 2003 wel zwaar afgestraft voor haar eerste regeringsdeelname.
CALVO: "Volgens mij was de paars-groene regering de laatste met een maatschappelijk project. Dat was meer dan de ambitieloze boekhoudersregering van vandaag. Ik denk dat we fier mogen zijn over die periode, ongeacht het kiesresultaat achteraf. Meer zelfs: als wij nu vijf jaar kunnen regeren en het resultaat valt tegen, zal ik nog altijd blij zijn dat de groenen vijf jaar lang het verschil hebben kunnen maken. En ik denk echt dat wij dat kunnen, met onze positieve voorstellen."
Voorlopig zijn jullie nog niet incontournable voor de regeringsvorming. Met 10% in de peilingen zijn jullie quasi inwisselbaar met de "grijze" sp.a en Open VLD.
CALVO: "We willen inderdaad de groei van de afgelopen verkiezingen doortrekken. Want zonder een Wouter Van Besien, Meyrem Almaci of Stefaan Van Hecke in de regering, komt er geen vermogenswinstbelasting. Daarom moeten we groter worden: als de klassieke tripartiete genoeg haalt, zullen ze gewoon verder doen."
U kan natuurlijk ook samenwerken met N-VA. In het Mechelse gemeentebestuur bewijst u vandaag dat het kan.
CALVO: "Op lokaal niveau speelt een andere dynamiek. Dat is vaak een verhaal van mensen. Op nationaal niveau volgt N-VA de harde Antwerpse lijn, en dan worden bijvoorbeeld eerlijkere belastingen moeilijk. Als je Jan Jambon op de Kamertribune bezig hoort: hij heeft het niet over ondernemingen beter maken, maar over ondernemers rijker maken. En elke keer hij roept dat hij miljarden gaat zoeken in de sociale zekerheid, komt er in Wallonië een extra PS'er bij. Di Rupo heeft niet liever!"
"Ik denk ook niet dat de N-VA federaal zijn verantwoordelijkheid zal opnemen. Ze mikken nu op een sociaal-economische herstelregering, 'met garanties op het confederalisme vanaf dag 1.' Komaan zeg! Denkt Bart De Wever nu dat Di Rupo hem dat akkoord op een bierviltje gaat geven? Dat is lachen met het politiek inschattingsvermogen van de mensen."
Colère
U lijkt zich intussen tegen die communautaire focus te willen verzetten. In recente opiniestukken had u het steevast over "belgitude", een soort nieuwe trotsheid op de Belgische identiteit.
CALVO: "De laatste jaren is het debat over identiteit gemonopoliseerd door nationalistische stemmen. Ik wind mij daarin op, omdat het niet aansluit bij hoe mensen dat ervaren. Iedereen is een beetje van alles - arbeider, bediende, lezer van P-Magazine, voetbalfan, Belg, Vlaming, Europeaan… We zijn een mooie puzzel. Maar de laatste jaren wordt iedereen die het waagt over België te spreken weggezet als 'belgicist'. Daarmee kunnen we niet aan de slag in een gemondialiseerde wereld, in moderne steden, waar meer nationaliteiten dan straten zijn."
Maar volgens Peter De Roover, erevoorzitter van de Vlaamse Volksbeweging, kan zo'n open en inclusieve identiteit ook in Vlaanderen. Daar heb je die Belgische laag niet voor nodig.
CALVO: "Maar toon ze mij dan, die Vlaamse Beweging die dat belichaamt! Ik vind Jan Peumans bijvoorbeeld een warme, sympathieke man. Maar na mijn eerste opiniestuk over belgitude, stuurde hij mij een sms dat ik een lidkaart moest kopen van de BUB (Belgicistische partij, red.). Sms'en naar mensen waar je het oneens mee bent, vind ik een vorm van gedachtepolitie. Dat zegt veel over het politieke klimaat van de afgelopen jaren. Dan is het goed dat er Stromaes of Kompanys opstaan die die gelaagde Belgische identiteit belichamen."
De Rode Duivels-hype lijkt mij minder een politiek verhaal, meer een kwestie van eindelijk nog eens voor iets kunnen supporteren.
CALVO: "Maar het is toch jammer dat de mensen enkel optimistisch kunnen zijn als de Rode Duivels goed scoren? Dat is mijn grootste kritiek op Di Rupo. Hoe kan Jan met de pet nu optimistisch of gelukkig zijn als hij zijn belastingbrief moet invullen? Als hij weet dat er bedrijven zijn die maar 1,5% belastingen betalen? Dan vul je die met colère in. En terecht."
"Ik vind dat je mensen een identiteitsproject moet kunnen aanbieden. Het klinkt drammerig, maar je moet verbinden, niet verdelen. Dat is bij uitstek de taak van premiers, minister-presidenten, en zeker van burgemeesters. En als er één ding is dat Bart De Wever niet kan, is het verbinden. Want De Wever ziet enkel zijn potentiële kiezers graag."
"Geef mij maar een project dat verenigt. De huidige generatie heeft ook geen boodschap aan die defensieve nationalistische reflexen. Egmontpact? Voeren? Dat is geschiedenis, hé. Wij hebben die 'vernederingen' - tussen aanhalingstekens - allemaal niet meegemaakt."
Voor De Roover gaat het vandaag om een andere, sociologische realiteit. Vlamingen en Walen kennen mekaar niet meer. Dat uit zich ook bij sport: voor Boonen en Clijsters roepen we harder dan voor Henin en Gilbert.
CALVO: (wuift weg) "Nah. Zelfs als het zo is: doe maar. Ik ga niemand vertellen voor wie ze moeten supporteren. En dan nog: het Dexia-dossier, dé schande van deze legislatuur, was geen probleem van Vlamingen tegen Franstaligen, maar van de traditionele partijen. In de Vlaamse regering spreken ze zelfs dezelfde taal, maar geraken ze nog niet vooruit. De Roover komt dan aandraven met hoe weinig mensen over de taalgrens heen bellen. En dan? De arbeiders van Opel Antwerpen en Arcelor Mittal in Luik spreken misschien niet dezelfde taal, maar ze hebben wel dezelfde problemen."
NIMBY's
Eén van uw partijdoelstellingen - en een persoonlijk stokpaardje - is dat België tegen 2050 voor 100% op hernieuwbare energie moet draaien. Vandaag zitten we aan 5,5. Wat loopt er fout?
CALVO: "De laatste jaren hebben we zowat iedereen belet om ook maar één megawatt aan nieuwe capaciteit te realiseren. We hebben jarenlang onzekerheid gecreëerd - blijven de kerncentrales nu open of niet? - en dat is lastig, zowel voor de kerncentrale-uitbaters, als voor wie wil investeren in alternatieve energie."
Windmolens bouwen blijkt intussen geen evidentie. Er is niet alleen het visuele…
CALVO: "Ik vind ze nochtans heel schoon."
…Maar ook bouwvergunningen blijken moeilijk. Door de decibelwetgeving mag er in een straal van 500 meter rond een windmolen geen bebouwing zijn. En vind dat maar eens in Vlaanderen.
CALVO: "Ja, Joke Schauvliege (CD&V, red.) en Freya Van den Bossche (sp.a, red.) zijn niet de beste ambassadeurs van windenergie. Maar uiteindelijk moet je toch een keuze maken. De regering gaat Tihange 1, een kernreactor uit 1975, helaas nog 10 jaar langer open houden, maar 20 of 30 jaar gaat niet lukken. Het Planbureau heeft uitgerekend dat je tegen 2030 sowieso 20 miljard moet uitgeven aan nieuwe energiecapaciteit. Of dat nu wind, zon, gas of nucleair is. Dan kan je beter meteen de juiste keuze maken."
Die moet je wel nog verkocht krijgen. 78% van de Vlamingen heeft geen probleem met een windmolen op 5 kilometer van hun deur. Op 1km zakt dat al naar 39%. Wat is uw boodschap aan de NIMBY's?
CALVO: "Het grootste probleem in dit land is echt niet 'Actiecomité Huppeldepup' dat strijdt tegen de windmolens. Het is het gebrek aan politieke actie. Je moet ook rond hernieuwbare energie een positief verhaal brengen. Maak de mensen een deel van de oplossing: werk aan coöperatieve structuren, geef ze desnoods een deel van de winst."
Toch ziet het er niet rooskleurig uit voor hernieuwbare energie. Volgens een rapport van de Luikse Universiteit mogen we zelfs zonnepanelen op alle daken in België leggen: we raken nog niet aan de benodigde capaciteit.
CALVO: "Je moet verder kijken dan windmolens en zonne-energie. Ook qua geothermie, getijdencentrales of opslagcapaciteit is innovatie mogelijk. Maar dan moet je investeren. Stel je voor dat men de laatste jaren de nucleaire rente niet gebruikt had om gaten in de begroting te dichten, maar om een energietransitie te realiseren? Daarnaast is het ook een verhaal van energie-efficiëntie, hé. Zelfs het Verbond van Belgische Ondernemingen pleit daarvoor."
Dus mensen moeten op hun verbruik beginnen letten.
CALVO: "Nu wil je me doen zeggen dat de mensen hun gsm-oplader niet mogen laten insteken, zeker? Op huishoudniveau is er inderdaad nog potentieel voor kleine ingrepen. Maar je moet mensen ondersteunen, bijvoorbeeld om energie-efficiënter te bouwen of renoveren. Ook op industrieel niveau. Maar wat doet men? De fiscale steunmaatregelen voor energie schrappen. Terwijl minder verbruiken de enige manier is om de energiefactuur nog te drukken. Want wie vandaag zegt dat energie ooit nog goedkoop wordt, die liegt."
Tomorrowland
Ondanks uw energie-enthousiasme haalde u recent vooral het nieuws omdat u op uitnodiging van een tabaksfabrikant op Tomorrowland opdook. In de nasleep ging u een stuk harder door het stof dan de vijf andere politici die daar waren.
CALVO: "Het is normaal dat mensen voor groene politici hoge ethische standaarden hanteren. Maar ik ben daar voor mezelf nog altijd kwaad op. Voor de duidelijkheid: ik was daar als festivalganger, niet als politicus. Ik heb in mijn leven twee sigaretten gesmoord, en ik ben er nog altijd misselijk van. Maar door daar te zijn, kwam er kortstondige twijfel over mijn integriteit, en dat is erg belangrijk voor een jonge politicus. Daarom vond ik het logisch om te zeggen dat ik een fout gemaakt heb. Hoe de anderen daarmee omgingen, interesseert me niet."
N-VA-kamerlid Zuhal Demir heeft op Tomorrowland wel over loonkosten gepraat met Japan Tobacco International. U was op dat moment aan het raven op Tiësto?
CALVO: "Ik was daar met kameraden, niet de hele tijd met die andere politici. De mensen van JTI hebben trouwens bevestigd dat ze met mij over geen enkel dossier gesproken hebben. Maar goed ook, of ik was meteen te voet naar huis gegaan."
"Nogmaals: ik had er niet moeten zijn. Maar los van dat dossier vind ik het belangrijk om mij niet op te sluiten in het parlement, en bijvoorbeeld met ondernemers te praten over lasten op arbeid."
Dat zei ook Bart Tommelein (Open VLD) toen u zich achter Bart Staes' (Groen!) voorstel voor een ethische code schaarde. "Wie zo'n code nodig heeft, is zijn zitje niet waard," klonk het.
CALVO: "Het blijft inderdaad een beoordeling die je zelf moet maken, daar heb je geen norm of papiertje voor nodig. En ik had die dag moeten kiezen om thuis te blijven."
Krijgt u dergelijke aanbiedingen vaak? Ik kan mij voorstellen dat Electrabel ook wel eens met u wil gaan eten.
CALVO: "Je krijgt soms uitnodigingen, maar zo spectaculair is het niet. Dat hoeft ook niet, hé: een parlementaire commissie is misschien minder rock & roll dan een festival, maar ik amuseer er mij wel meer. Dat wil trouwens niet zeggen dat ik tot het einde van mijn dagen in het parlement wil zitten. Ik wil ook dingen realiseren, en zou bijvoorbeeld graag ooit met een aantal gelijkgezinden een onderneming starten."
Een groene, neem ik aan?
CALVO: "Dat is evident. Anders zou ik niet slapen van het schuldgevoel." (lacht)
