Labels

(Foto: Lesoir.be)

Bij zijn jaarlijkse mercuriale trok Antwerps procureur-generaal Yves Liégeois dit keer fel van leer tegen de besparingen en het personeelstekort bij Justitie. Ook aan de andere kant van de balie is er bezorgdheid, zegt strafpleiter Sven Mary. Maar oplossingen zijn mogelijk. "Via de Salduz-regeling gaat veel geld verloren!"

In de eerste week van september mogen niet enkel scholieren en politici hun boekentas van onder het stof halen: ook de magistratuur begint er weer aan. Dat gaat jaarlijks gepaard met openingstoespraken waarin procureurs-generaal overal te lande hun hart kunnen uitstorten over wat er zoal misgaat op justitioneel vlak.

Vooral de Antwerpse procureur-generaal Yves Liégeois trok dit keer fel van leer tegen de besparingen en het personeelstekort bij Justitie. "Bij de parketten is er een tekort van 20%, en dat op het ogenblik dat er een grootscheepse hervorming van Justitie aan komt." Ook aan de andere kant van de balie is er bezorgdheid, zegt strafpleiter Sven Mary. "Ik volg de redeneringen van het Openbaar Ministerie niet dikwijls, maar Liégeois heeft zeker een punt. Er is inderdaad een nijpend tekort aan administratief personeel én aan magistraten."

Waar kan de overheid dan extra middelen vinden om de rechtsbedeling vlotter te laten verlopen?
MARY: "Neem nu de Salduz-wet, die de pro deo's regelt. Dat systeem is een zegen voor de rechten van de verdediging, maar er gaat wel veel geld in verloren. Aan de balie horen ze dat niet graag, maar voor sommige advocaten is die Salduz-regeling een lucratieve business geworden. Bepaalde advocaten doen er alles aan om een procedure draaiende te houden, omdat hen dat meer centen oplevert. Dat zijn rotte appels die het werk van goedbedoelende pro deo-advocaten wegnemen."

Hoe kan dat aangepakt worden?
MARY: "Bijvoorbeeld door de oprichting van een controleorgaan waarbij advocaten moeten motiveren waarom ze beroep aantekenen en wat ze precies willen doen in de verdere procedure. Nu ontbreekt die controle, waardoor honderdduizenden euro's verdwijnen in de zakken van bepaalde slecht-menende advocaten."

Intussen liggen heel wat dossiers vooral stof te vergaren. Ook het parket-generaal van Gent wijst erop dat strafprocedures vaak veel te lang aanslepen.
MARY: "Ik denk dat de wetgever in bepaalde gevallen moet nadenken over de vereenvoudiging van het systeem. Ik werk nu aan een assisenzaak die twintig dagen zal duren en waar ook nog 6 advocaten, 3 magistraten, griffiepersoneel én administratief personeel voor opgetrommeld worden. Dat is goed voor een kostplaatje van duizenden euro's. Terwijl we eigenlijk vanaf dag één weten wat het resultaat van de zaak zal zijn."
   "Er moet alleszins sneller gewerkt worden, want de achterstand gaat enkel oplopen. Voor je het weet kom je in een situatie terecht waar één op de drie zaken door de mazen van het net glipt. Als dit zo verder gaat, kan een goede rechtsbedeling met correcte en tijdige oordelen niet langer gegarandeerd worden. Dan komen we in een zone van straffeloosheid terecht."

Aan wat voor vereenvoudiging denkt u dan?
MARY: "Misschien moeten we ook voor strafzaken nadenken over een systeem van plea deals, zoals in de VS. In zaken waar geen twijfel is over de schuld, kan een verdachte strafvermindering krijgen in ruil voor een bekentenis. Dat gaat sneller, waardoor magistraten vrijkomen die broodnodig zijn in andere zaken."

Dat soort onderhandelde vonnissen lijkt op de minnelijke schikkingen die nu al vaak op protest stuiten. Is dat wel een goed idee, nu het vertrouwen van de Belgen in Justitie gedaald blijkt van 67 naar 60%?
MARY: "Je moet prioriteiten stellen. Dit is een mogelijkheid om de huidige achterstand weg te werken. Daarna kan je er nog van af stappen. Wat dat vertrouwen betreft: justitie moet zich meer bezighouden met heldere, duidelijke communicatie. Neem nu de diamantfraude in Antwerpen: in het Journaal vat men dat samen in 15 seconden, en wordt de boodschap "het zijn bedriegers, en ze komen er vanaf met 150 miljoen euro boete." Zo simpel is het natuurlijk niet, maar je moet dat ook uitleggen aan burgers, en zorgen dat ze het begrijpen. Met een heldere communicatie kom je al een pak verder."