 |
| (Foto: Feminspire) |
Er zijn weinig branches waarin het zo moeilijk - en tegelijk zo gemakkelijk - is om succes te oogsten als in de popmuziek. Soms wordt uw geniale conceptplaat vol authentieke rootsmuziek genadeloos genegeerd (sorry, Helmut Lotti), terwijl anderen scoren met een lading nonsens op een hoempapa-beat (Tiritomba nog aan toe, Helmut). Wil u dan ook niets aan het toeval over laten op weg naar uw eerste platina plaat, volgt u best deze tips.
1. DOE MAAR LEKKER CRYPTISCH!
Artiesten zijn niet allemaal de diepzinnige raspoëten met goed gekapt haar waarvoor ze in de recensiepagina's versleten worden. Dus zelfs als er meer Bart Kaëll dan Bob Dylan in u zit - en dat wensen we, behalve Luc Appermont, niemand toe - is er nog hoop. U moet gewoon de luisteraar op het verkeerde been zetten. Met een beetje cryptisch en vaag taalgebruik gaat u vanzelf diepzinnig lijken. Dat bewijst Rik Torfs al jaren.
Het voorbeeld: Bryan Adams, Summer of '69 (1984)
Als u daarbij nostalgisch moet terugdenken aan Woodstock, de maanlanding, de split van The Beatles of de eerste Tourzege van Eddy Merckx, speelt u ongetwijfeld een flink stukje luchtgitaar op menig trouwfeest. Maar dan heeft Adams u wel goed liggen gehad.
Het nummer lijkt relatief eenvoudig en autobiografisch. Adams koopt een gitaar, speelt erop tot zijn vingers bloeden en beleeft een passionele romance: those were the best days of his life. Maar de Canadese rocker was in het gezegende jaar 1969 amper 9 jaar oud, en we weigeren te geloven dat Adams in de lagere school al hipper was dan wij in ons hele leven. Adams zette het misverstand dan ook zelf recht in Rolling Stone: "Wat mensen nooit beseften was dat het nummer helemaal niet over het jaar 1969 gaat. Het gaat over seks. Je weet wel, soixanteneufen." De sloeber.
Co-auteur Jim Vallance reageerde later wel dat "Bryan Adams een geweldige schrijver is, maar hij heeft duidelijk een verschillende interpretatie van dat nummer." Misschien kletst Adams dus maar wat uit zijn nek, maar wij hechten doorgaans meer geloof aan een plechtige belofte van Siegfried Bracke dan aan het woord van een man die Bryan Adams "een geweldige schrijver" noemt.
Het kan zelfs nog straffer: Angie (1973)
Ook de Rolling Stones zetten ons collectief op het verkeerde been. De gevoelige, hartverscheurende tekst van Angie gaat namelijk niet over een ex-lief of de hond van de Pfaffs, maar over Angela Barnett, de toenmalige vrouw van David Bowie. En niet omdat Jagger een affaire had met haar: integendeel.
In haar autobiografie beschrijft Barnett hoe ze op een dag vroeg thuiskwam en haar man met Mick Jagger in bed aantrof, naakt, en in post-coitale gloed. Ze is er dan ook rotsvast van overtuigd dat Angie een verontschuldiging is aan haar adres. Dus ja, het nummer waarop u romantisch slowt met uw vrouw gaat over het gebroken hart van iemand die ontdekt dat Mick Jagger haar man genaaid heeft.
Het verhaal wordt wel tegengesproken door Stones-gitarist Keith Richards, die bij hoog en bij laag beweert dat hij het nummer en de tekst een jaar eerder al bedacht had, en dat het over heroïne ging. Maar wij zien geen reden om veel vertrouwen te hechten aan de woorden van iemand die de crematie-as van zijn vader geregeld Tom Boonen-gewijs door zijn neus jaagt.
2. AMUSEER U IN DE STUDIO!
Waarom zou u urenlang sleutelen aan die ene drumpartij, als u even goed een paar lijnen coke van een stripperbil kan snuiven en de plaat kan inblikken op adrenaline? Een stevig rock-'n-rollgehalte komt trouwens handig van pas bij interviews. De wereld zit niet te wachten op een ideale schoonzoon: er is een reden waarom Arno meer hits scoort dan Gene Thomas. En het is niet omwille van zijn sympathieke Oostendse tongval.
Het voorbeeld: Guns 'n Roses, Rocket Queen (1987)
De afsluiter van debuutplaat Appetite for Destruction klonk al deftig, maar zanger Axl Rose vond dat de gitaarsolo middenin het nummer nog een extraatje kon gebruiken. De meeste artiesten kiezen dan voor een extra drumpartij, wat koperblazers of een glockenspiel, maar Rose had iets anders in gedachten: seksgeluiden.
In 1987 waren die echter nog niet gratis te downloaden op het internet. Rose - de profiteur - zag zich dan ook genoodzaakt de opname live in de studio te doen. Een populaire rockband leiden heeft zo zijn voordelen, dus aan gewillige groupies alvast geen gebrek. Maar dekselse Axl had zijn eigen Rocket Queen op het oog: Adriana Smith, het lief van Steven Adler... de drummer van Guns 'n Roses. Die had Smith net bedrogen, en seks met de frontman van zijn band leek haar de perfecte wraakactie.
Van de naar eigen zeggen dertig minuten materiaal die notoir opschepper Rose verzameld had, is uiteindelijk een minuutje orgastisch gekreun te horen tijdens de gitaarsolo. Guns 'n Roses hield er een debuutplaat met 30 miljoen verkochte exemplaren aan over, Smith een drugsverslaving en een chronische depressie uit schaamte over het, euh, nummer.
Het kan zelfs nog straffer: Daddy (1994)
Ook producers moeten zich amuseren in de studio, en in zijn 20-jarige carrière heeft Ross Robinson dat zeker gedaan. De Godfather of nu-metal is de kerel die u dringend een muilpeer moet verkopen omdat hij ons Korn, Slipknot andere Limp Bizkits aansmeerde, maar als het een troost mag zijn: hij bezorgde al die bands een zenuwinzinking.
Robinson schept er namelijk een duivels genoegen in zijn artiesten het bloed van onder de nagels te persen. Jonathan Davis, de zanger van Korn, beschreef werken met Robinson als "een marteling. Hij gebruikte mijn teksten tegen mij en strooide zo veel zout in de wonde dat ik zelfmoordneigingen kreeg." Het gesnik van Davis in "Daddy", een nummer over seksueel misbruik, is dus even echt als onze tranen bij het luisteren naar de nieuwe single van Betty.
En Robinson maakte geen uitzonderingen. "The Cure was mijn favoriete band aller tijden," zei Robinson nadat hij hun twaalfde album producete in 2004. "Maar ze waren verzadigd en lui. Dus keilde ik constant brandende kaarsen naar hun kop. Hoe gewelddadiger ik was, hoe beter ze speelden." Onder Robinsons schrikbewind begon Robert Smiths uitgelopen mascara dan wel met de dag meer op die van Simonneke uit Thuis te lijken, maar The Cure verkocht toch maar mooi 100.000 exemplaren in zijn eerste week op Amerikaanse markt.
3. LAAT HET VOORUIT GAAN!
We begrijpen het, in afwachting van uw doorbraak als rockster heeft u het druk met uw werk, de kinderen, en de hond uitlaten. Maar laat tijdgebrek uw droom niet in de weg staan. Het is een illusie te denken dat alleen werken van lange adem geniale resultaten opleveren: kijk maar naar hoe de meest recente staatshervorming uitgedraaid is.
Het voorbeeld: The Beatles, Please Please Me (1963)
De grote doorbraak voor The Beatles kwam er in 1963, met hun tweede single, Please Please Me. George Martin, de producer van de Fab Four, vreesde echter dat de wereld dat hele Beatles-gedoe na een week wel beu zou zijn, dus wou hij meteen profiteren van hun - ongetwijfeld kortstonding - succes. Martin boekte meteen een studio in Abbey Road, en een kleine tien uur later was de eerste LP van The Bealtes klaar, met topschrijven als Please Please Me, Love Me Do, en Twist & Shout.
Dat ook dat laatste nummer op de plaat stond, mag een half mirakel heten. John Lennon, die de rauwe, schreeuwerige zanglijn voor zijn rekening neemt, zat immers met een flinke verkoudheid, waardoor zijn stem tijdens de opnames van "aangenaam en melodisch" naar "kalkoen onder een pikdorser" was geëvolueerd. Halverwege de opnamedag sloeg Lennon al aan het gorgelen met melk om de pijn te verzachten, maar volgens Martin blikte Lennon Twist & Shout alsnog in met een gezicht alsof hij een egel aan het uitkakken was. Maar alle nummers stonden er in één take op, en Please Please Me bleef 30 weken op 1 staan in de Britse hitlijsten.
Het kan zelfs nog straffer: Sweet Child o' Mine (1988)
Axl Rose werkte dan wel 14 jaar lang aan de lauwe sof Chinese Democracy (2008), in zijn Guns 'n Roses-periode vloeiden de creatieve sappen net iets vlotter. Zo werd megahit Sweet Child o' Mine bijeen gekladderd op een kwartier.
De openingsrif van het nummer - nochtans door de lezers van Total Guitar Magazine verkozen tot beste gitaarsolo ooit - was eigenlijk een veredelde toonladderoefening van gitarist Slash. Alsof Mozart een staande ovatie zou krijgen voor een vertolking van Broeder Jakob. Maar toen Rose de riff hoorde, was hij er meteen weg van. Hij haalde een oud gedicht boven dat hij over zijn lief geschreven had, en dook meteen de studio in.
Voor de tekst van het epische slot van het nummer zaten Rose en Slash nog even met de handen in het weelderig gefriseerde haar. Tot Axl zich luidop afvroeg: "where do we go now?" Producer Mike Clink suggereerde gewoon dát te zingen, vermoedelijk om van Roses gezaag af te zijn. Het leverde Guns 'n Roses hun eerste nummer 1-hit op, maar voor hetzelfde geld eindigde de liefdevolle ballade met Rose die "waar zijn mijn sigaretten?" schreeuwt.
4. SPEEL HEM NOOIT LIVE!
Denkt u dat het summum van een muzikantenleven is om op een zonovergoten Werchterpodium uw grootste hit in te zetten, waarna de hele wei de tekst van A tot Z meebrult? U vergist zich: het gros van die 100.000 festivalgangers zingt namelijk kattenvals. Bovendien is er maar één ultieme manier om uw meesterwerk definitief naar het mythische rijk der popklassiekers te tillen: speel het nooit meer live.
Het voorbeeld: Radiohead, Creep (1993)
Deze weeklacht over een meisje dat te hoog gegrepen is raakte een gevoelige snaar bij tieners uit de jaren '90, en inspireert tot op vandaag "alternatieve rockers" die in programma's als The Voice hun "gevoelige kant" tonen met een cover van de wereldhit. Een beetje vreemd, want met zinsnedes als "I wish I was special / but I'm a creep / I'm a weirdo" lijkt het nummer wel nog steek te houden voor Radiohead-frontman Thom 'Lodderoog' Yorke, maar oogt het al een pak belachelijker wanneer het wordt gebracht door pakweg Stan Van Samang. En dat terwijl Yorke zich in Circus Magazine in 1993 al expliciet verzette tegen het idee dat hij de creep uit het nummer is. "Ik was gewoon zat toen ik het schreef, oké? Mensen moeten niet denken dat ze een band met mij hebben omdat ze dat een goed nummer vinden."
Bovendien was er een flink aantal 'fans' die louter naar concerten kwamen om Creep te horen en het nadien meteen afbolden. In 1998 besloot Radiohead dan maar hun grootste hit nooit meer te spelen. Wanneer fans toch onophoudelijk om het nummer joelen, stormt Yorke van het podium of scheldt hij hen uit voor "anaal geretardeerden". De Britten vroegen zelfs andere artiesten op tournee om het voor hen te spelen: zo sloot Moby er Glastonbury mee af in 2003. Een beetje zoals Nicole & Hugo die "Goeiemorgen Morgen" laten spelen door Regi.
Het kan zelfs nog straffer: Stairway to Heaven (1971)
Ook Stairway to Heaven is een dergelijk lot beschoren. Led Zeppelin werd er zo mogelijk nog populairder mee dan ze al waren, en het nummer wordt nog steeds beschouwd als een van de beste rocksongs ooit. Gitarist Jimmy Page beschreef het in Rolling Stone ooit als "de essentie van Led Zeppelin", maar in 1977 raakte zanger Robert Plant het nummer gewoonweg beu.
Enigszins begrijpelijk, want Stairway duurde live vaak langer dan tien minuten, en begon met de jaren steeds meer op een Jimmy Page-rukfestijn aan gitaarsolo's te lijken. Drie jaar later splitte Led Zeppelin, en loste het probleem zichzelf op. Bij reunies in '88, '95 en '07 bleef het nummer onaangeraakt. Enkel voor het Live Aid-concert in 1985 haalden Page en Plant Stairway nog eens van onder het stof, wat de leden van Duran Duran, die backstage stonden te kijken, tot tranen toe bewoog. Altijd al geweten dat het mietjes waren.
Hoe erg Plant het nummer haatte, werd duidelijk in 2002. Toen hij op een lokale funk- en soulradio de aankondiging "U luistert naar KBOO, de zender die nooit Stairway to Heaven speelt" hoorde, belde hij de zender meteen op, en doneerde hij terstond 1.000 dollar. En het moet gezegd: dat hebben wij ook over voor een radiostation dat zweert De Romeo's te negeren.
